2026/10/24

Düzyazı Türleri Çalışma ve Tekrar Soruları - Kamil Baki


        Boşluklara uygun sözcükleri yazın.

1.     Genellikle halkın yarattığı, hayale dayanan, sözlü gelenekte yaşayan, çoğunlukla insanlar, hayvanlar ile cadı, cin, dev, peri vb varlıkların başından geçen olağanüstü olayları anlatan yazı türüdür.

……………………………..

2.      Gerçek  veya  tasarlanmış,  yaşanması  mümkün olan olayları; yer, zaman ve kişi ögeleriyle anlatan kısa yazılardır.

………………………………..

3.      Hayatın acıklı yönlerini kendine özgü kurallarla sahnede göstermek, ahlâk, erdem örneği vermek amacıyla yazılmış manzum (şiir biçiminde) tiyatro yapıtlarıdır.

……………………………..

4.      Bir gerçeği açıklamak, bir konuda görüş ve düşünceler öne sürmek ya da bir düşünceyi, bilgiyi, bir tezi savunmak için yazılan bilimsel yazılardır.

……………………………..

5.      Bir edebiyat  ya  da  sanat  yapıtını,  bir  sanatçıyı olumlu–olumsuz yönleriyle değerlendiren yazılardır.

……………………………..

6.      Bir doğrunun, bir gerçeğin; araştırma, inceleme, gezip görme ya da soruşturma yoluyla yansıtıldığı yazı türüdür.

……………………………..

7.      Yaşanan olayların, o olayla ilgili izlenimlerin, tarih atılarak günü gününe yazılmasına denir.

……………………………..

 8.      Bir  yazarın  kendisinin  veya  yakın  bir  tanıdığının başından geçen ya da tanığı olduğu olay ve            olguları bilgi ve gözlemlerine dayanarak anlattığı yazılardır.

     ………………………..

9.      Bir  yazarın  çoğunlukla  güncel  olaylar  hakkındaki  düşüncelerini  ayrıntılara  girmeden anlattığı günübirlik düşünce yazılardır.

……………………………..

10.  Kültür, sanat, siyaset gibi alanlarda tanınmış kişilerin, yaşamlarının tamamının veya bir bölümünün anlatıldığı yazılardır.

…………………………….. 

11.  Bir yazarın yurt içinde veya yurt dışında gezip gördüğü yerlerin ilgi çekici yönlerini, tarihî, coğrafî, ekonomik ve sosyal özelliklerini kendi görüş ve düşüncelerini katarak anlattığı yazılardır.

……………………………..

12.  Kişilerin kendi hayatlarını anlattığı yazılardır; biyografiden ayrılan yönü, kişinin hayatını başkasının değil, kendisinin anlatmasıdır.

…………………………….. 

13.  Herhangi bir konu üzerinde zıt düşüncelerin karşılıklı olarak savunulduğu fikir yarışmalarıdır.

……………………………..

14.  Genellikle sanatçıların birbirlerine veya tanıdıklarına gönderdikleri mektuplardır.

……………………………..

15.  Bir topluluğa güzel düşünceler aşılamak, o topluluğu duygulandırıp coşturmak amacıyla söylenen coşkulu ve etkili sözlerdir.

……………………………..

16.  Belli bir konuyu aydınlatmak amacıyla, bilim adamı ve araştırmacıların bir araya geldikleri ve konuşmacıların konunun belirli bölümlerini sundukları, tartışmalı toplantılardır. Bu tür toplantıların sonunda oturum başkanlarınca hazırlanan sonuç bildirisi oluşturulur ve bu bildiri kapanış oturumunda açıklanır.

……………………………..

17.  Güncel bir konunun farklı görüşlere sahip uzmanlar tarafından değerlendirildiği toplantılardır. Bu tip toplantılar genellikle bir salonda izleyici önünde ya da televizyon ve radyolarda gerçekleştirilir.

……………………………..




Yanıtlar:

1. masal , 2. hikaye, 3. tragedya, 4. makale, 5. eleştiri, 6. röportaj 7. günlük, 8. anı

9. fıkra, 10. biyografi, 11. gezi yazısı, 12. otobiyografi, 13. münazara, 14. edebi mektup

15. söylev, 16. sempozyum, 17. açık oturun

2026/10/23

Paragraf Bilgisi - Kamil Baki


Paragraf Nedir? 

•    Paragraf bir düşünce birimidir. Bir düşünce bitip yeni bir düşünceye geçildiğinde paragraf yapılır.


Bir Paragraf Kaç Bölümden Oluşur?

Bir paragraf giriş, gelişme ve sonuç olmak üzere üç bölümden oluşur.


 Paragrafın Giriş Bölümünün (Cümlesi) Özellikleri Nelerdir?

Paragrafta konunun ele alındığı, sunulduğu bölümdür. Genellikle bağlayıcı içermeyen, genel bir yargı bildiren tek bir cümleden oluşur.


Paragrafın Gelişme Bölümünün (Cümlelerinin) Özellikleri Nelerdir?

Paragrafta ele alınan konunun açıldığı, açıklandığı bölümdür. Cümleler giriş bölümünün aksine bağlayıcı ögelerle yüklüdür.


Paragrafın Sonuç Bölümünün (Cümlesi) Özellikleri Nelerdir?

Paragrafta ele alınan konuyla ilgili kesin bir yargıya ulaşılan bölümdür. Paragrafın en güçlü yargısı (ana düşünce) genellikle bu bölümde yer alır.


Paragrafın Konusu Nedir ve Nasıl Saptanır?

Paragrafta üzerinde durulan, hakkında söz söylenen, duygu, düşünce, olay, durum ya da varlıktır.

Paragraf sorularında konuyu saptayabilmek için paragrafa, şu soruları yöneltmek gerekir:


Ne üzerinde duruluyor?

Neden bahsediliyor?


Paragrafın Ana Düşüncesi Nedir ve Nasıl Saptanır?

Paragrafta konudan hareket edilerek savunulan temel görüş, düşünüştür.

Paragraf sorularında ana düşünceyi saptayabilmek için paragrafa, şu soruları yöneltmek gerekir: 


Ne söylenmeye çalışılıyor?

Ne anlatılmaya çalışılıyor?

 

Örnek:

Kitap, insanın en yakın dostudur. - Kitap

İnsan her koşulda yaşamını sürdürebilen bir varlıktır. - İnsan

Sanat, yaşamın tadı tuzudur. - Sanat


Paragrafın Yan Düşüncesi Nedir ve Paragrafın Ana Düşüncesinden Farkı Nedir?

Paragrafta ana düşünceyi destekleyen, ana düşüncenin kavranmasını sağlayan yardımcı düşüncelerdir.

 

Not: Ana düşünceyle yardımcı düşünceler arasında kapsam farkı vardır. Ana düşünce yan düşünceyi kapsar, içerir. Yan düşünce ise ana düşüncenin bir parçasını oluşturur.

 

Paragrafın Başlığı Nedir ve Nasıl Saptanır?

Bir yazının ya da paragrafın adına başlık denir. Başlık konunun ve ana düşüncenin özü olarak bulunmuş bir ögedir.


Paragraf sorularında başlığı doğru saptayabilmek için verilen başlıklardan hangisinin bütünü kucakladığına, hangisinin bütünle ilgili bilgi verdiğine bakmak gerekir.

 

 











2026/10/22

birsorubiryanıt / Kamil Baki - Tüm Yazılar

 

📌Üniversite sınavına hazırlanıyorum, günde ortalama kaç soru çözmeliyim? - Kamil Baki

📌Sınav Kaygısı ile Baş Etmenin Yolları - Kamil Baki

📌Sınav Sürecinde Anne Babalara Düşen Görev ve Sorumluluk - Kamil Baki

📌Askerliği, Meslek Olarak Seçmeyi Düşünmeyen Bir Öğrenci MSÜ'ye Girmeli mi? - Kamil Baki

📌Üniversite Sınavına Hazırlıkta Süreç Yönetimi - Kamil Baki

📌Anne Babalar Çocuk Eğitiminde Çocuğun Başarısına mı Yoksa Çocuğun Mutluluğuna mı Kendilerini Endekslemeli? - Kamil Baki

📌Anne ve Babanın Çocuklar Üzerindeki Rol Model Etkisi - Kamil Baki

📌Çocuk Eğitiminde Ödül–Ceza Dengesi ve Sağlıklı Ebeveynlik - Kamil Baki

📌Sınav Bitti, Şimdi Tercih Zamanı - Kamil Baki

📌Gençliği Cesaretlendirmek, Geleceği Aydınlatmaktır. - Kamil Baki

📌 Pek Bilinmeyen Hak: Merkezi Yerleştirme Puanıyla (MYP) Yatay Geçiş Nasıl Yapılır?

📌2026 TYT Türkçe Testi: Başarının Anahtarı, Anlamak ve Hızlı Okumak - Kamil Baki

📌Başarıya Giden Yolda Eğitimin Vazgeçilmez Unsurları - Kamil Baki

📌Öz Güven: Bir Çocuğa Bırakılabilecek En Değerli Miras - Kamil Baki

📌Bir Roman, Bir Toplum: Çalıkuşu'nun Değiştirici Gücü - Kamil Baki

📌Çocukların ve Gençlerin Başarısında Uykunun Önemi - Kamil Baki

📌İnsanı İnsana Anlatan İki Mucize: Anne ve Çocuk - Kamil Baki

📌En Zor Yüzleşme: Aynayı Kendimize Tutmak - Kamil Baki

📌Çocuk Susarsa, Gelecek Susar - Kamil Baki

📌"Benim Kızım Okuyacak!.." Bir Annenin Eğitime ve Geleceğe Bıraktığı Miras - Kamil Baki

📌Başarı Bilmekle Değil, Anlamakla Başlar: PISA’nın İşaret Ettiği Gerçek - Kamil Baki

📌Bir Deyim, Bir Hekim, Bir Hikaye: Marko Paşa - Kamil Baki

📌Edebiyat Eğitimi - Kamil Baki

📌Sınav Yolunda Öğrencinin En Büyük Yardımcılarından Biri: Spor - Kamil Baki

📌Çocuklar Bizi Dinlemiyor Sanırız Ama... - Kamil Baki

📌Türkçe, Bilim Dili de Edebiyat Dili de Sanat Dili de Olabilir - Kamil Baki

📌Sizin Kıyamadığınız Çocuğunuza Hayat Hiç Acımadan Kıyar - Kamil Baki

📌Başarıya Giden Yolda Birkaç Adım - Kamil Baki

📌Her Gün Kullandığımız Harika Bir Benzetme: İstiare - Kamil Baki

📌Bu Ne Yaman Çelişki Anne!.. Bir Köpek ve Bir İnsanlık Ayıbı - Kamil Baki

📌Bilgelik, Yanılabileceğini Bilmektir. - Kamil Baki

2026/10/20

Bilgelik, Yanılabileceğini Bilmektir. - Kamil Baki

“Akılları pazara çıkarmışlar, herkes yine kendi aklını almış.”

İnsan doğasına ayna tutan, düşündürücü bir söz…

Bir gözlem, bir izlenim, belki de insanlığın değişmeyen bir gerçeği…

İnsan, çoğu zaman kendi düşüncelerini doğru, kendi kararlarını yerinde, kendi mantığını ise en güvenilir yol olarak görür. Başkalarının söylediklerini dinlese bile zihninin bir köşesinde kendi yargılarına duyduğu güveni korur. Çünkü insan yalnızca düşünceleriyle değil; alışkanlıklarıyla, deneyimleriyle, inançlarıyla ve benliğiyle de karar verir.

Bu yüzden bazen en doğru fikir, insanın kendi fikrinin gölgesinde kalır. Daha iyisi söylense, daha sağlam gerekçeler ortaya konsa bile kişi, alıştığı düşünceden vazgeçmekte zorlanır.

Çünkü fikir değiştirmek, kimi zaman yalnızca bir düşünceden vazgeçmek değil, tam tersine insanın kendi yanılabilirliğiyle yüzleşmesidir.

Oysa düşünmek, yalnızca kendi aklının sesini dinlemek değil, başka akılların sesine de kulak verebilmektir. 

Gerçek bilgelik, her sorunun cevabını bildiğine inanmakta değil, bilmediklerinin farkına varabilmektedir.

İnsan, kendi aklını kullanmalı elbette. 

Ancak aklını bir hüküm makamına dönüştürmemeli; onu sorgulayan, araştıran, karşılaştıran ve gerektiğinde kendini düzeltebilen bir rehber olarak görmelidir.

Nitekim bir başka bilge söz, bu gerçeği yüzyıllardır hatırlatır bize:

“Bin bilsen de bir bilene danış.”

Bu söz, insanın kendi bilgisini küçümsemesini değil, bilgisinin sınırlarını tanımasını öğütler. 

Çünkü bilgi sahibi olmak başka, her şeyi bilmek başkadır; deneyim kazanmak başka, her durumda doğru karar vermek başkadır.

Bazen bir uzmanın bilgisi, bazen bir ustanın deneyimi, bazen de hiç beklemediğimiz bir insanın sade bir sözü, göremediğimiz bir gerçeği önümüze koyabilir.

Önemli olan, o gerçeğin kimden geldiğinden çok, ne söylediğini anlayabilmektir.

Üstelik danışmak, insanın iradesinden vazgeçmesi değildir. Aksine, kararını daha sağlam temellere oturtma çabasıdır.

Farklı düşünceleri dinlemek, olasılıkları değerlendirmek ve kendi yargısını yeniden gözden geçirmek, insanın aklını eksiltmez; onu geliştirir.

Ne var ki insan, özellikle tartışmalarda ve kriz anlarında, haklı olmaya doğru olmaktan daha fazla önem verir. Kendi düşüncesini savunurken gerçeği aramayı unutur. 

Bu yüzden çözülmesi gereken bir mesele, bir haklılık yarışına dönüşebilir.

Oysa hayat, kimin haklı çıktığından çok, hangi kararın daha doğru sonuçlar doğurduğuyla ilgilenir.

İnsan her zaman yanılabilir. Ne kadar bilgili, dikkatli veya tecrübeli olursa olsun, olayları eksik değerlendirebilir, yanlış çıkarımlarda bulunabilir, kendi önyargılarının etkisinde kalabilir.

Bunu kabul etmek bir zayıflık değil, olgunluğun başlangıcıdır.

Çünkü insanın büyüklüğü hiç yanılmamasında değil, yanıldığını fark ettiğinde kendisini düzeltebilmesindedir.

Belki de akılları pazara çıkarıldığında, herkesin yine kendi aklını seçmesinin nedeni budur:

İnsan, kendi düşüncesine yalnızca doğru olduğuna inandığı için değil, ona alıştığı ve onu kendisinin bir parçası saydığı için de bağlanır.

Oysa akıl, sahiplenilip başkalarına kapatılacak bir mülk değil; kullanıldıkça, sorgulandıkça ve başka akıllarla karşılaştıkça gelişen bir yetidir

İşte bu yüzden insan kendi aklına güvenmeli ama onu yanılmaz sanmamalıdır. 

Başkalarını dinlemeli ama her söyleneni de doğru kabul etmemelidir. 

Düşünmeli, sorgulamalı, danışmalı ve gerektiğinde düşüncellerini değiştirmekten çekinmemelidir.

Unutmamalıdır ki insan, bazen başkasının aklıyla kendi eksiğini tamamlar; bazen de kendi aklını sorgulayarak gerçeğe bir adım daha yaklaşır.

Sözün özü:

Gerçek bilgelik, kendi aklına sahip çıkarken başka akıllardan da öğrenebilmektir.

Ve insanın bu süreçte kendisine söyleyebileceği en dürüst sözlerden biri şudur:

“Yanılıyor olabilirim.”

Çünkü ne kadar bilirsek bilelim ne kadar dikkatli olursak olalım hayatın değişmeyen önemli gerçeklerinden biri "Beşer şaşar"dır.

Kamil BAKİ
Eğitimci-Yazar


⭐ / Kamil Baki - Tüm Yazılar

2026/10/12

Kamil Baki - Dil ve Anlatım Bilgisi / Sıfatlarla (Ön Ad) İlgili Konu Anlatımları

 

🔸Sıfat tamlamaları başka bir adın sıfatı olabilir mi? - Kamil Baki

🔸Sıfatların türleri nelerdir? - Kamil Baki

🔸Adlaşmış sıfat nedir? Kamil Baki

🔸Soru sıfatı nedir? - Kamil Baki

🔸Sıfatlarda küçültme nasıl yapılır? - Kamil Baki

🔸Addan türemiş sıfat nedir? - Kamil Baki

🔸Küçültme sıfatı türeten ekler nelerdir? - Kamil Baki

🔸Küçültme adı ile küçültme sıfatı arasında ne fark vardır? - Kamil Baki

🔸Birleşik sıfat nedir? - Kamil Baki

🔸Sıfatlar yapıları bakımından kaça ayrılır? - Kamil Baki

🔸Eylemden türemiş sıfat nedir? - Kamil Baki

🔸Addan türemiş sıfat nedir? - Kamil Baki

🔸Türemiş sıfat nedir? - Kamil Baki

🔸Basit yapılı sıfat nedir? - Kamil Baki

🔸Aynı türden sıfatlar arasına hangi noktalama işareti konur? - Kamil Baki

🔸Sıfatlar kaça ayrılır? - Kamil Baki

🔸Belirtme sıfatı nedir? - Kamil Baki

🔸Niteleme sıfatı nedir? - Kamil Baki

🔸Pekiştirme sıfatı nedir? - Kamil Baki

🔸Sıfatın zarfı nedir? - Kamil Baki

🔸Adlaşmış sıfat nedir? - Kamil Baki

🔸Eylemden türemiş sıfat nedir? - Kamil Baki

🔸Kurallı birleşik sıfatlar nasıl yapılır? - Kamil Baki

🔸Sıfatlarda pekiştirme nasıl yapılır? - Kamil Baki