Oldurgan eylem nedir?

Dönüşlü Eylemler ve Dönüşlü Eylemlerin Özellikleri

EYLEM ÇATILARI

Hangi Cümlelerde Çatı Özelliği Aranmaz?
Öznesine Göre Eylem Çatıları
Hangi Cümlelerde Hangi Özne Bulunur?
Gerçek Özne Nedir?
Örtülü Özne Nedir?
Sözde Özne Hangi Cümlelerde Olur?
Örtülü Özne Hangi Cümlelerde Olur?
Gerçek Özne ile Sözde Özne Arasında Ne Fark Vardır?
Gizli Özne ile Sözde Özne Arasında Ne Fark Vardır?
Nesnesine Göre Eylem Çatıları
Çatı Eki Nedir?

Sözde özne hangi cümlelerde olur?

Edilgen geçişli eylemlerin yüklem olduğu cümlelerde gerçek özne olmadığı içi nesne görevindeki sözcükler özne gibi görünür. Bu türden öznelere sözde özne denir.

Kapılar saat üçte açılacak. / edilgen-geçişli
Bomba ihbarı yüzünden salon boşaltıldı. /edilgen-geçişli
Geçen hafta yarışmacılar görüşmeye çağrıldı. /edilgen-geçişli
Hak ettiği para imza karşılığında Erdal'a ödendi. /edilgen-geçişli

Not: Edilgen geçişsiz eylemlerin yüklem olduğu cümlelerde gerçek özne de sözde özne de bulunmaz bu tür eylemlerin yüklem olduğu cümlelerde özne belirsizdir.

Kampta her zaman erken yatılırmış. / özne belirsiz
Eskiden bu şiltelerin üzerinde oturulurdu. / özne belirsiz

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde sözde özne kullanılmıştır?

A) Sizi hem anlamıyor, hem de size yalan söylüyor.
B) Deprem başlayınca çocuklar sakin bir şekilde bahçeye çıkarılmış.
C) Sabahleyin yıkadığım çamaşırlar çok kısa sürede kurudu.
D) Yolculuk iki ay önce burada başlamıştı, yine burada bitti.
E) Biz bizimle olmak isteyenlerle yolumuza devam edelim.

Doğru yanıt: B

Çocuklar işi yapan değil, işten etkilenen durumunda. İş bir başkası tarafından yapılmakta, yüklemde    -il çatı değiştirme eki var.

Örtülü özne nedir?